Danh mục: Kiến thức

Sinh viên mới ra trường viết gì vào CV khi chưa có kinh nghiệm? Đây là câu hỏi khiến 90% các bạn trẻ đau đầu khi cầm tấm bằng tốt nghiệp trên tay. Đừng lo lắng! Nhà tuyển dụng (NTD) khi tìm kiếm Fresher hoặc Intern không kỳ vọng một bề dày thành tích, họ tìm kiếm tiềm năng, thái độ và nền tảng kỹ năng.

Bài viết này sẽ hướng dẫn bạn cách “phù phép” những bài tập lớn, hoạt động đoàn hội và kỹ năng mềm thành những điểm cộng đắt giá trong mắt nhà tuyển dụng.

Thực tế, bạn có nhiều kinh nghiệm hơn bạn nghĩ. Trong mắt nhà tuyển dụng, kinh nghiệm không chỉ là “đi làm hưởng lương”. Kinh nghiệm còn bao gồm:

• Hoạt động ngoại khóa/CLB: Thể hiện khả năng làm việc nhóm, lãnh đạo.
• Dự án môn học/Đồ án: Thể hiện kỹ năng chuyên môn và tư duy giải quyết vấn đề.
• Việc làm thêm (Part-time): Thể hiện sự chăm chỉ, kỷ luật và kỹ năng giao tiếp.

Hãy thay đổi tư duy: Bạn không bán “quá khứ làm việc”, bạn đang bán “tiềm năng phát triển”.

Vì phần “Kinh nghiệm làm việc” (Work Experience) của bạn khá mỏng, hãy tập trung tỏa sáng ở 3 mục sau:

A. Kỹ Năng (Skills) – Vũ Khí Cạnh Tranh

Đừng chỉ liệt kê gạch đầu dòng. Hãy chia nhóm để NTD thấy bạn là người có tư duy hệ thống.

• Kỹ năng chuyên môn (Hard Skills): Liên quan trực tiếp đến nghề.
  • Ví dụ (Marketing): Viết content chuẩn SEO, Thiết kế Canva cơ bản, Quản lý Fanpage, Sử dụng công cụ AI (ChatGPT, Gemini).
  • Ví dụ (Kế toán): Excel (Pivot Table, Vlookup), Phần mềm MISA, Nguyên lý kế toán.
• Kỹ năng chuyển đổi (Transferable Skills): Những kỹ năng bạn học được từ trường lớp/đời sống áp dụng được vào công việc.
  • Gợi ý: Tư duy phản biện, Thuyết trình, Quản lý thời gian, Giải quyết vấn đề, Teamwork.
  • Mẹo: Đừng chỉ ghi “Tiếng Anh”, hãy ghi “Tiếng Anh: Đọc hiểu tài liệu chuyên ngành tốt, giao tiếp cơ bản (IELTS 6.0)”.

B. Dự Án Cá Nhân & Học Thuật (Projects) – Minh Chứng Năng Lực

Đây là phần QUAN TRỌNG NHẤT để thay thế kinh nghiệm làm việc. Hãy liệt kê các bài tập lớn, đồ án môn học hoặc dự án Freelance.

Công thức viết: Tên dự án -> Vai trò của bạn -> Kết quả đạt được.

Ví dụ (Sinh viên ngành IT/Web):

• Dự án: Xây dựng website bán hàng (Đồ án môn Lập trình Web).
• Vai trò: Leader nhóm 3 người, phụ trách Front-end.
• Công việc: Sử dụng HTML/CSS/JS để thiết kế giao diện, tối ưu UI/UX.
• Kết quả: Website hoàn thiện chức năng đặt hàng, đạt điểm A (9.0) tổng kết môn.

Ví dụ (Sinh viên Kinh tế/Marketing):

• Dự án: Lập kế hoạch Marketing cho sản phẩm X (Môn Marketing căn bản).
• Vai trò: Thành viên nhóm nội dung.
• Kết quả: Đề xuất ý tưởng viral video được giảng viên đánh giá cao về tính sáng tạo.

C. Hoạt Động Ngoại Khóa (Activities) – Thể Hiện Thái Độ

Tham gia Mùa hè xanh, CLB Tiếng Anh, hay Ban chấp hành Đoàn? Đừng bỏ qua! Nó chứng minh bạn là người năng động và có khả năng hòa nhập văn hóa doanh nghiệp.

• Cách viết: Tập trung vào những gì bạn LÀM và ĐÓNG GÓP, không chỉ là chức danh.
• Ví dụ: “Thành viên Ban Đối Ngoại CLB Kỹ Năng – Chịu trách nhiệm liên hệ và mời 5 diễn giả cho sự kiện chào tân sinh viên, thu hút 500 người tham gia.”

Khác với người đi làm lâu năm, cấu trúc CV của bạn nên đảo trật tự một chút để đưa điểm mạnh lên đầu:

1. Thông tin liên hệ: Chuyên nghiệp (Email nghiêm túc).
2. Mục tiêu nghề nghiệp (Objective): Cực kỳ quan trọng. Hãy thể hiện sự cầu tiến.
   • Mẫu: “Sinh viên mới tốt nghiệp chuyên ngành X với tư duy logic và khả năng chịu áp lực tốt. Mong muốn ứng tuyển vị trí Thực tập sinh để học hỏi quy trình làm việc thực tế và đóng góp vào doanh số của team.”
3. Học vấn (Education): Ghi rõ GPA (nếu > 2.5/4.0 hoặc > 7.0/10). Liệt kê các môn học tiêu biểu liên quan đến vị trí ứng tuyển.
4. Dự án (Projects): (Như hướng dẫn ở mục 2).
5. Hoạt động (Activities): (Như hướng dẫn ở mục 2).
6. Kinh nghiệm làm việc (nếu có): Gồm cả đi làm thêm (bồi bàn, gia sư…). Nó cho thấy bạn đã va chạm xã hội.
7. Kỹ năng & Chứng chỉ.

1. CV dài dòng: Tuyệt đối không quá 1 trang A4. Bạn chưa có gì nhiều để viết đến trang thứ 2 đâu.
2. Email thiếu nghiêm túc: Hãy bỏ ngay những email kiểu boypro_9x@… hay congchua_bongbong@…. Hãy dùng nguyenvana.work@gmail.com.
3. Sai chính tả: Một lỗi nhỏ cũng khiến bạn bị đánh giá là thiếu cẩn thận.
4. Dùng ảnh thẻ cứng nhắc hoặc ảnh selfie: Hãy chọn ảnh rõ mặt, trang phục lịch sự, thần thái tươi tắn.
5. Sao chép y nguyên văn mẫu: Hãy tham khảo, đừng copy. NTD đọc hàng trăm CV mỗi ngày, họ biết đâu là văn của bạn.

Kết Luận

Đừng tự ti vì hai chữ “Kinh nghiệm”. Hãy nhớ rằng mọi chuyên gia đều từng là một thực tập sinh. Một chiếc CV chỉn chu, trung thực, nhấn mạnh vào Kỹ Năng và Thái Độ cầu tiến chính là chìa khóa giúp bạn mở cánh cửa sự nghiệp đầu tiên.

Chúc các bạn thành công!

Trong thị trường lao động cạnh tranh khốc liệt tại Việt Nam, CV (Curriculum Vitae) không chỉ là bản tóm tắt tiểu sử mà là một vũ khí tiếp thị bản thân. Một chiếc CV chuẩn không cần quá hoa mỹ, nhưng phải rõ ràng, chuyên nghiệp và đúng trọng tâm.

Dưới đây là hướng dẫn toàn diện về cách trình bày, font chữ, độ dài và cấu trúc CV chuẩn nhất hiện nay.

Trước khi đọc nội dung, nhà tuyển dụng (NTD) sẽ đánh giá sự chuyên nghiệp qua hình thức.

Độ dài lý tưởng

• Người mới đi làm (Fresher/Junior): Gói gọn trong 1 trang A4. NTD không có thời gian lật sang trang thứ 2 nếu trang đầu chưa ấn tượng.
• Người nhiều kinh nghiệm (Senior/Manager): Tối đa 2 trang A4.
• Tỷ lệ vàng: 60% diện tích cho Kinh nghiệm làm việc, 40% còn lại cho các mục khác.

Font chữ & Cỡ chữ

• Nên dùng: Các font Sans-serif (không chân) hiện đại, dễ đọc trên cả màn hình điện thoại và máy tính: Roboto, Arial, Open Sans, Helvetica.
• Hạn chế: Times New Roman (hơi lỗi thời với các ngành sáng tạo/dịch vụ), Comic Sans (tuyệt đối không).
• Cỡ chữ:
  • Nội dung thường: 11pt – 12pt.
  • Tiêu đề mục (Heading): 14pt – 16pt (in đậm).
  • Tên của bạn: 20pt – 24pt (nổi bật nhất).

Định dạng file & Màu sắc

• Luôn xuất file PDF: Trừ khi NTD yêu cầu file Word, hãy luôn gửi PDF để tránh bị lỗi font hoặc vỡ bố cục khi mở trên máy khác.
• Màu sắc: Tối đa 2 tông màu chủ đạo (ví dụ: Xanh Navy – Đen, hoặc Xám – Đen). Tránh lòe loẹt trừ khi bạn ứng tuyển vị trí Designer.

Bố cục CV tại Việt Nam thường chia thành 2 cột hoặc trình bày dọc từ trên xuống dưới. Dưới đây là các phần bắt buộc theo thứ tự ưu tiên:

Phần 1: Thông tin cá nhân (Header)

• Họ và tên: Viết hoa, in đậm.
• Vị trí ứng tuyển: Ghi rõ (VD: Chuyên viên Content Marketing).
• Ngày sinh & Giới tính: Ở Việt Nam, mục này vẫn cần thiết.
• Liên hệ: Số điện thoại, Email (nghiêm túc, ví dụ: nguyenvana@gmail.com), Link LinkedIn/Portfolio.
• Ảnh đại diện: Tại Việt Nam, 90% NTD thích CV có ảnh. Chọn ảnh sơ mi, phông nền đơn giản, gương mặt sáng và thiện cảm.

Phần 2: Mục tiêu nghề nghiệp (Objective/Summary)

Đừng viết chung chung như “Muốn học hỏi kinh nghiệm”. Hãy áp dụng công thức:

[Kinh nghiệm hiện tại] + [Giá trị bạn mang lại] + [Mục tiêu ngắn hạn liên quan đến công ty].

Ví dụ: “Hơn 2 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực SEO với khả năng viết bài chuẩn AIDA. Mong muốn trở thành Content Leader tại công ty X để phát triển traffic bền vững cho website.”

Phần 3: Kinh nghiệm làm việc (Work Experience) – QUAN TRỌNG NHẤT

Sắp xếp theo thứ tự thời gian từ gần nhất đến xa nhất.

• Cấu trúc: Tên công ty – Vị trí – Thời gian làm việc.
• Mô tả: Sử dụng gạch đầu dòng.
• Bí quyết: Đừng chỉ liệt kê công việc, hãy liệt kê Thành tích (Achievements) bằng con số cụ thể.
  • Sai: Viết bài cho fanpage.
  • Đúng: Phụ trách nội dung fanpage, tăng 150% lượt tương tác tự nhiên và đạt 10.000 followers sau 3 tháng.

Phần 4: Học vấn (Education)

• Chỉ ghi bằng cấp cao nhất (Đại học/Cao đẳng). Không cần ghi cấp 3.
• Ghi rõ: Tên trường, Chuyên ngành, Xếp loại (nếu Khá/Giỏi), GPA (nếu cao).

Phần 5: Kỹ năng (Skills)

Chia làm 2 nhóm:

• Kỹ năng chuyên môn (Hard Skills): Cụ thể theo ngành (VD: Photoshop, Google Analytics, Excel Pivot Table).
• Kỹ năng mềm (Soft Skills): Làm việc nhóm, Quản lý thời gian, Giải quyết vấn đề.
• Lưu ý: Có thể dùng thang điểm (thanh trượt hoặc số sao) để NTD dễ hình dung mức độ thành thạo.

Phần 6: Khác (Chứng chỉ, Ngoại ngữ, Sở thích)

• Ngoại ngữ: Ghi rõ trình độ (IELTS 6.5, JLPT N3…) thay vì chỉ ghi “Tiếng Anh giao tiếp”.
• Người tham chiếu (Reference): Chỉ ghi “Sẽ cung cấp khi có yêu cầu” hoặc ghi thông tin sếp cũ (nếu đã xin phép).

Để CV không bị loại ngay vòng gửi xe, hãy rà soát kỹ các lỗi sau:

1. Sai chính tả: Đây là điều tối kỵ, thể hiện sự cẩu thả. Hãy soát lại từng dấu chấm, dấu phẩy.
2. Email thiếu chuyên nghiệp: Tránh dùng các email kiểu cobemimmit9x@… hay boylanhlung@…
3. Thông tin sai lệch: Đừng “chém gió” quá đà. Các công ty lớn thường có bước Check Reference (kiểm tra lý lịch).
4. Dùng thanh đánh giá kỹ năng vô lý: Ví dụ bạn đánh giá tiếng Anh 5/5 sao, NTD sẽ kỳ vọng bạn nói như người bản xứ. Hãy trung thực.
5. Copy paste mô tả công việc: Đừng copy y nguyên bảng mô tả công việc (JD) vào CV. Hãy viết lại theo ngôn ngữ và trải nghiệm của bạn.

• Sinh viên mới ra trường: Tập trung vào kỹ năng, hoạt động ngoại khóa, các dự án thực tế đã làm khi đi học hoặc thực tập. Nhấn mạnh vào thái độ “Cầu tiến” (Can-do attitude).
• Người đi làm lâu năm: Tập trung vào thành tựu, các dự án lớn đã lead, con số tăng trưởng doanh thu/lợi nhuận. Bỏ qua các công việc part-time không liên quan từ thời sinh viên.